Gewapende overval

Het WK in Zuid-Afrika was voor Oranje gedenkwaardig, maar niet de wedstrijd Nederland-Kameroen. In het laatste kwartier van die bewuste wedstrijd op 25 juni loop ik om 21.55 van mijn huis naar de Albert Heijn aan de Jan van Galenstraat in Amsterdam om boodschappen te doen.  Vlak voor sluitingstijd sta ik voor de deur van de supermarkt en word naar binnen getrokken door twee gewapende overvallers, die net voor mij naar binnen zijn gerend.

Geen bewaker

Er is geen bewaking aanwezig, dus de heren hebben vrij spel om het handjevol personeel en de zes klanten onder schot naar het magazijn te drijven, met de medeling:  'Doe niets geks of ik schiet je dood!' Bizar. 

Tussen de kratten wachten we vervolgens tot ze hun 'ding' hebben gedaan. Ik informeer bij een van de medewerkers of er sprake is van stil alarm. Dat is niet het geval, beweert hij.

Bescheiden buit

Een klein kwartier later gaan de in het zwart geklede jongemannen er met hun bescheiden buit (geld uit de kleine kas) op hun brommer vandoor, achtervolgd door de politie. Dit incident haalt het landelijke nieuws. In de winkel mogen we na een verhoor geschrokken en verontwaardigd over zoveel brutaliteit naar huis. 

De volgende dag staat er uiteraard een stevige bewaker in de zaak. Maar even snel als hij is gekomen, verdwijnt de man. Dat irriteert mij.

AH maakt valse beloftes

Afgelopen maandag informeer ik op een doordeweekse avond bij de servicebalie van de supermarkt waarom er geen bewaking meer is, terwijl de Kruidvat aan de overkant permanent een bewaker in dienst heeft. De medewerkster verontschuldigt zich en zegt dat ze het ook niet weet. Er is volgens haar wel sindsdien in de avonduren een extra cassière bijgekomen.  Ik dien schriftelijk een klacht in en ik krijg de belofte dat de manager mij zal bellen.  Het duurt welgeteld 2,5 dag voordat ik een telefoontje krijg van de winkelmanager. Patrick van de W., staat mij zeer correct uitgebreid te woord. Hij verklaart al 19 jaar werkzaam te zijn voor het bedrijf, en is zelf ook meerdere malen getuige geweest van gewapende overvallen. Veiligheid van het personeel en klanten weegt bij hem zwaarder dan het hebben van een overvalknop of een beveiliger. 'Het allerbelangrijkste is doen wat de overvaller vraagt.' Dat de Kruidvat om de hoek een vaste beveiliger heeft, ligt volgens hem aan het feit dat er slechts twee personeelsleden zijn, terwijl er bij Albert Heijn in de avonduren altijd minstens zeven rondlopen.

Hij is vrij resoluut over het nut van bewaking: het is vooral als preventief middel effectief om drugsverslaafden, zwervers, dronken mensen en hangjongeren op hun gedrag te wijzen. Een overvaller met een wapen laat zich door een bewaker er niet van weerhouden zijn daad te plegen. Hij kan echter niet hardmaken dat winkels met een bewaker net zoveel kans maken overvallen te worden, hij baseert zijn uitspraak op eigen ervaring. Hij beweert dat het afgelopen jaar bijna elke vestiging in Amsterdam wel is overvallen, terwijl slechts de helft daarvan een beveiliger heeft rondlopen.

De winkelmanager stelt ook vast dat het hebben van een beveiliger op de winkelvloer er toe leidt dat de alertheid van het personeel afneemt. 'Een beveiliger maakt het niet veiliger.' De bewaker die er vlak na de overval van 25 juni er korte tijd stond, had volgens hem alleen een signaalfunctie voor de beleving van mensen dat Albert Heijn hun zorgen over de veiligheid serieus neemt.

Maatschappelijke verantwoordelijkheid

Leuk en aardig, maar mijn gevoel is niet weggenomen dat Albert Heijn te veel op de kleintjes let, en te weinig op het welzijn van haar klanten. Een onderneming, die midden in de samenleving staat, heeft een grotere verantwoordelijkheid dan de bakker om de hoek  zich te gedragen als een corporate citizen.  Natuurlijk, bewaking is duur, maar niemand hoeft medelijden te hebben met Albert Heijn. De grootgrutter boert zeer goed in deze crisistijden. De klant wil tien keer liever een veilig gevoel hebben, dan een bonusaanbieding.

Ik stel hierbij dat supermarkten, die net als drogisterijen, vaak het mikpunt zijn van brutale overvallers, de plicht hebben hun mensen en hun klanten te beschermen, ook als er alleen een preventieve werking van uit gaat. Vooral 's avonds.  Meer licht dus, en een beveiliger posten voor de buitendeur. Dat hoort vanzelfsprekend te zijn, en niet een luxe.  Gewoon, bij Albert Heijn.